- 14 Μάιος 2016, 13:13
#255332
Όταν κάνεις μαθηματικά (πχ γεωμετρία), ξεκινάς από κάποια αξιώματα και μελετάς τις συνέπειές τους. Όταν κάνεις φυσική, ξεκινάς από κάποια αξιώματα και μελετάς την εφαρμοσιμότητα της θεωρίας που προκύπτει στον φυσικό κόσμο.
Η ευκλείδια γεωμετρία είναι σωστή, η εφαρμογή της στην μέτρηση μεγεθών πάνω στην γη είναι θεμελιωδώς λάθος γιατί η γη δεν είναι επίπεδη (κάτι το οποίο οι αρχαίοι έλληνες γεωμέτρες και μηχανικοί το ήξεραν αλλά δεν τους απασχόλησε να εξηγήσουν γιατί εφαρμόζουν μια θεωρία εκτός του πεδίου εφαρμογής της). Το ότι σε μικρές αποστάσεις η ευκλείδια γεωμετρία δίνει σωστά μεγέθη δεν σημαίνει ότι η εφαρμογή της είναι σωστή, απλά είναι πρακτική (αυτό σ' το εξηγεί ο διαφορικός λογισμός κ η διαφορική γεωμετρία, που δεν ήταν διαθέσιμα στην αρχαία ελλάδα).
Κατ' αναλογίαν, η νευτώνια μηχανική είναι σωστή, απλά σε ένα άλλο σύμπαν στο οποίο ισχύουν οι υποθέσεις της. αν θες να θεωρήσεις σωστή μια τέτοια θεωρία, οκ, αλλά η φυσική που κάνεις είναι θεμελιωδώς λάθος γιατί ο γαλιλαϊκός χωρόχρονος δεν υπάρχει σ' αυτό το σύμπαν. τοπικά, ο χωρόχρονος ο οποίος περιγράφεται με εξαιρετική ακρίβεια από την θεωρία της σχετικότητας, είναι με καλή προσέγγιση γαλιλαϊκός στο μεγαλύτερο κομμάτι του σύμπαντος. οπότε η εφαρμογή μιας λανθασμένης θεωρίας έχει νόημα υπό τους περιορισμούς που σου υποδεικνύει μια ευρύτερη θεωρία η οποία είναι ασύμβατη με αυτήν που τελικά εφαρμόζεις (σχετικότητα vs νευτώνια).
Προς το παρόν δεν νομίζω να υπάρχει καμία ένδειξη ότι η σχετικότητα είναι κάπου λάθος, σε αντίθεση με την νευτώνεια θεωρία για την οποία υπήρχαν ενδείξεις από πολύ νωρίς (η ασυμφωνία των θεωρητικών προβλέψεων για την τροχιά του ερμή σε σχέση με τις παρατηρήσεις). Αν βρεθούν τέτοιες ενδείξεις που δεν μπορούν να διορθωθούν με ad hoc διορθώσεις της θεωρίας, αυτό θα σημάνει ότι και η σχετικότητα είναι θεμελιωδώς λάθος.
Η εξελικτική θεωρία (δεν είμαι βιολόγος, αλλά έχω την εντύπωση ότι) δεν έχει καμία a priori πρόθεση να εξηγήσει την εξέλιξη εξωγήινων μορφών ζωής, αλλά προϋποθέτει την ζωή όπως την ξέρουμε σ' αυτόν τον πλανήτη. οπότε το παράδειγμά σου εν προκειμένω είναι άκυρο.
Τώρα για τα άλλα παραδείγματα, αυτός είναι ένας δυνατός ορισμός του λάθους: η ύπαρξη αντιπαραδείγματος. Η παλιά θεωρία κρατάει το πεδίο εφαρμογής της, τα όρια του οποίου υποδεικνύονται από την ευρύτερη θεωρία η οποία την αντικαθιστά