- 30 Αύγ 2022, 16:26
#779948
Ό,τι και ν'αποφασίσουν, είναι αρκετά αργά και ήδη πληρώνουμε ακριβά την καθυστέρησή τους. Η ΕΕ διαχρονικά σέρνεται πίσω από τις εξελίξεις. Οι ΗΠΑ είναι πολύ πιο γρήγορες στις αποφάσεις τους.
Ακόμη κι έτσι, η Ελλάδα έχει ποντάρει όλα της τα λεφτά σε κουτσό άλογο: το ΦΑ.
Όλα για το «μεταβατικό» φυσικό αέριοhttps://www.reportersunited.gr/8705/ola ... iko-aerio/Σχεδιάζοντας την ενεργειακή μετάβαση, η κυβέρνηση ενίσχυσε υπέρμετρα το φυσικό αέριο και εμπόδισε την ανάπτυξη της αποθήκευσης ενέργειας από ΑΠΕ. Με τον πόλεμο στην Ουκρανία καλείται τώρα να αντιμετωπίσει τις συνέπειες.Η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη δεν επινόησε το δόγμα «φυσικό αέριο + απελευθέρωση της αγοράς». Αυτό καθοδηγεί την ευρωπαϊκή πολιτική στην ενέργεια εν συνόλω. Η διαφορά είναι ότι στην Ελλάδα υπήρχαν και άλλες επιλογές που θα μπορούσαν να ακολουθηθούν, αλλά θυσιάστηκαν για χάρη ενός «μεταβατικού καυσίμου» με τη μετάβαση στην οποία αναφέρεται ο τίτλος του να προβλέπεται πολύ μακρά.
Μια σειρά κινήσεων της ελληνικής κυβέρνησης, όμως, δείχνει ότι οι υποδομές φυσικού αερίου όχι μόνο δεν συζητείται να παρακαμφθούν, αλλά αντιθέτως βρίσκονται σε ανταγωνιστική σχέση με τις τεχνολογίες μετάβασης στην καθαρή ενέργεια — και ιδίως με τις τεχνολογίες αποθήκευσης, δηλαδή τις «μπαταρίες», την αντλησιοταμίευση και την θερμική αποθήκευση, οι οποίες υπόσχονται να παρέχουν με καθαρό τρόπο τη σταθερότητα που δίνουν στο σύστημα τα ορυκτά καύσιμα.
Σε συζήτηση που είχαμε μαζί του, ο επικεφαλής της πρωτοβουλίας και κοσμήτορας της Σχολής Μηχανικών του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου Εμμανουήλ Καραπιδάκης δήλωσε ότι οι συμμετέχοντες έβλεπαν πως το υπουργείο ετοιμαζόταν να πατήσει το «φρένο» στα έργα αποθήκευσης ενέργειας κι αυτό οδήγησε στην παρέμβασή τους. Η πρωτοβουλία από τη μεριά της προέκρινε τα συνδυασμένα έργα ΑΠΕ με «μπαταρία», δηλαδή αυτά ακριβώς που αποκλείστηκαν από τις αδειοδοτήσεις το περασμένο καλοκαίρι, έναντι των σκέτων ΑΠΕ στις οποίες θα μπορούσε να προστεθεί μια «μπαταρία» σε δεύτερο χρόνο.
Η Πρωτοβουλία απευθύνθηκε στο υπουργείο για το θέμα. «Το υπουργείο μας είπε “κοιτάξτε, υπάρχει μια μεγάλη λίστα αναμονής στις κλασικές ΑΠΕ, όποτε δεν είναι τίμιο να περάσετε εσείς μπροστά που έχετε ΑΠΕ με μπαταρία, γιατί θα δυσανασχετήσουν αυτοί που είναι στη σειρά και περιμένουν τη σύνδεση”» μας είπε ο κ. Καραπιδάκης. «Αυτό μας απάντησε το υπουργείο ουσιαστικά: “δεν θέλω να φανεί ότι προσπερνάω σειρές”».
Το κόστος αυτής της στάσης του ΥΠΕΝ απέναντι στην αποθήκευση ενέργειας αποκαλύφθηκε πολύ γρήγορα με την πλήρη εκδίπλωση της ενεργειακής κρίσης τον Αύγουστο του 2021. Η ευστάθεια του συστήματος, μαζί με την λεγόμενη ενέργεια εξισορρόπησης που επιδιορθώνει απώλειες και σφάλματα του ενεργειακού προγραμματισμού, εναποτέθηκαν στις μονάδες φυσικού αερίου. Μάλιστα, ειδικά στην αγορά εξισορρόπησης, οι μονάδες φυσικού αερίου πραγματοποίησαν ένα μεγάλο κερδοσκοπικό επεισόδιο ήδη πριν την έλευση της ενεργειακής κρίσης.
Τα πράγματα θα μπορούσαν να έχουν κυλήσει πολύ διαφορετικά. Οι άδειες που έχουν κατατεθεί για έργα αποθήκευσης ενέργειας, αγγίζουν τα 14 GW — περισσότερο δηλαδή από την εγκατεστημένη ισχύ όλων των μονάδων ηλεκτροπαραγωγής της Ελλάδας. Σύμφωνα με τον κ. Καραπιδάκη, από τις διάφορες τεχνολογίες αποθήκευσης, οι μπαταρίες, που αφορούν και την πλειοψηφία των αιτήσεων για άδειες, είναι αυτές που μπορούν να υλοποιηθούν στο πιο σύντομο χρονικό διάστημα, απαιτώντας περίπου έναν χρόνο από την έναρξη της διαδικασίας μέχρι να μπορούν να συνδεθούν στο σύστημα.
«Θα μπορούσαμε ήδη να έχουμε τα πρώτα έργα τώρα», δηλώνει ο επικεφαλής της Πρωτοβουλίας. «Θα μπορούσαμε πραγματικά να στηρίξουμε και τις τιμές τώρα που έχει ξεφύγει το κόστος της κιλοβατώρας. Δεν θα είμαι υπερβολικός να πω ότι θα είχαμε λύσει το πρόβλημα, αλλά θα είχαμε τουλάχιστον ένα ακόμη όπλο».
Ρωτήσαμε τον κ. Καραπιδάκη γιατί πιστεύει ότι η κυβέρνηση κρατάει αυτή τη στάση αδράνειας, αν όχι δυσφορίας απέναντι στην αποθήκευση ενέργειας. «Ο λόγος είναι απλός: κάνεις επενδύσεις στο φυσικό αέριο και θες να αποσβέσουν τα χρήματά τους. Είναι πολύ ξεκάθαρο. Οπότε προκειμένου να κερδίσεις χρόνο, δεν προμοτάρεις το κομμάτι της αποθήκευσης που θα πάρει ένα πολύ μεγάλο μέρος της πίτας».
«Την ασφάλεια που παρέχει το φυσικό αέριο στο σύστημα μπορούν να την προσφέρουν οι μπαταρίες, η αντλησιοταμίευση και κάθε άλλη τεχνολογία αποθήκευσης», συνεχίζει ο κ. Καραπιδάκης. «Υπάρχει ένας ανταγωνισμός και δυστυχώς αυτή τη στιγμή μας κερδίζει το φυσικό αέριο».
Όπως επισημαίνει και ο επικεφαλής της Πρωτοβουλίας, δεν είναι μόνο οι μπαταρίες που μπορούν να αποτελέσουν μέρος της λύσης. H παλαιότερη και πιο προχωρημένη τεχνολογία αποθήκευσης ενέργειας είναι αυτή της «αντλησιοταμίευσης», η οποία αξιοποιεί την υψομετρική διαφορά μεταξύ δύο ταμιευτήρων νερού, προκειμένου να αποθηκεύονται ποσότητες που μπορούν να χρησιμοποιηθούν ανά πάσα στιγμή για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Το μεγαλύτερο τέτοιο έργο στην Ελλάδα σχεδιάζεται από τη ΓΕΚ-ΤΕΡΝΑ στην Αμφιλοχία, προβλέποντας εγκατεστημένη ισχύ 680 MW, ενώ η ίδια εταιρεία προετοιμάζει κι άλλο ένα αντίστοιχο έργο στο Αμάρι της Κρήτης.
Στις συναντήσεις, ο αναλυτής πολιτικής του Green Tank έθετε τακτικά το ζήτημα της αντλησιοταμίευσης, αναφερόμενος σε έρευνα του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου που έδειχνε ότι η ΔΕΗ είχε στην κατοχή εφτά ζευγάρια υδροηλεκτρικών ταμιευτήρων που με πολύ απλές παρεμβάσεις θα μπορούσαν να μετατραπούν σε αντλησιοταμιευτικά, «πολύ φθηνά και πολύ γρήγορα», ενώ θα μπορούσαν να αποφέρουν και κέρδη στη ΔΕΗ.
«Ρωτούσα γιατί δεν προχωράμε σε αυτό;» μας είπε ο κ. Μάντζαρης. «Δεν πήρα ποτέ απάντηση. Αυτό που νομίζω ότι συμβαίνει είναι ότι προκρίνονται οι ιδιωτικές επενδύσεις. Συζητάμε συνέχεια για την Αμφιλοχία και το Αμάρι [σ.σ.: της ΤΕΡΝΑ]. Γιατί δεν αξιοποιούμε τα υφιστάμενα;»
Απευθυνθήκαμε στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ρωτώντας γιατί επιλέχθηκε αυτή η «επετηρίδα» για τα έργα ΑΠΕ και αποθήκευσης και γιατί δεν επιλέχθηκε η λύση των αντλησιοταμιευτικών στις υποδομές της ΔΕΗ. Δεν πήραμε απάντηση, παρά τα επανειλημμένα αιτήματά μας.
Η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει εγκαινιάσει μια ενεργειακή εποχή όπου κυριαρχούν οι ιδιωτικές επενδύσεις φυσικού αερίου. Αντίθετα, ο απώτερος στόχος της μετάβασης στην καθαρή ενέργεια φαίνεται να παρακωλύεται αντί να διευκολύνεται — με πολύ επώδυνες επιπτώσεις τόσο περιβαλλοντικές όσο και για το κόστος του ηλεκτρικού ρεύματος. Οι δε λύσεις που αναζητούνται, κοιτούν είτε προς την αναβίωση του λιγνίτη, είτε προς την αναζήτηση εγχώριων κοιτασμάτων φυσικού αερίου — με οποιαδήποτε άλλη επιλογή, που δεν κοιτάει προς τα ορυκτά καύσιμα, να μένει ανεξερεύνητη, αν όχι απαγορευμένη.
Αξίζει να διαβάσετε όλο το άρθρο. Εγώ δεν είμαι σίγουρος πως θα είχαμε προλάβει να γλιτώσουμε την παρούσα κρίση, αλλά ΕΝΝΟΕΙΤΑΙ πως η επιλογή που έπρεπε να γίνει, είναι ΑΠΕ + αποθήκευση και ΦΑ μόνον για αιχμές και όταν δεν γίνεται αλλιώς.
Αυτή την στιγμή αποθήκευση θα έχεις γρήγορα με μπαταρίες (μπλιαχ, αλλά δεν γίνεται αλλιώς αν βιάζεσαι ή αν είσαι σε νησί) και μεσοπρόθεσμα σε ταμιευτήρες με αντλισιοταμίευση που η ΔΕΗ μπορεί ΑΝΕΤΑ και ΕΥΚΟΛΑ να κάνει. Αρκεί να την αφήσουν (που αποκλείεται να την αφήσει αυτή η κυβέρνηση που ενδιαφέρεται μόνον για τα μερίσματα και για να την πουλήσει το ταχύτερο δυνατό στην
CVC.
Πουλάς το 49% του ΔΕΔΔΗΕ και το κάνεις τι; Κάνεις αύξηση μετοχικού κεφαλαίου και ο στόχος είναι ποιος; Γιατί δεν κάνεις επενδύσεις στα υδροηλεκτρικά σου για να έχεις αντλησιοταμίευση; Γιατί προμοτάρεις το ΦΑ ακόμη και για την Πτολεμαϊδα 5; Τι θα πάθεις να δουλέψεις αυτό το σύγχρονο εργοστάσιο με λιγνίτη και μετά το 2025;
Πού είναι το πλάνο για περισσότερες ΑΠΕ, περισσότερη αποθήκευση και λιγότερο ΦΑ;
