Στα αραβικά κράτη το καθεστώς δεν ήταν Δημοκρατικό και δεν πρόκειται να γίνει τέτοιο χωρίς να το θέλουν πραγματικά οι ίδιοι οι λαοί, γιατί το πολιτικό σύστημα βρίσκεται σε πολύ κατώτερη θέση συγκριτικά με την θρησκεία και τον στρατό, όπως ήδη αναφέρθηκε και από άλλους. Το να προσπαθεί η δύση ή η ανατολή να προωθήσει αυτό το πολίτευμα σε αυτήν την πραγματικότητα, χρησιμοποιώντας μάλιστα λάθος μέσα, δεν πείθει κανέναν, μα κανέναν από τους αραβικούς λαούς. Αυτό βέβαια δεν λέει και πολλά γιατί είναι ξεκάθαρο σε όλους, ότι ο λόγος που ασχολούνται και οι δύο πλευρές με την συγκεκριμένη περιοχή είναι κάθε άλλος από τον εκδημοκρατισμό της.
Για τις διαφορές μεταξύ λαών που ανέφερα, όταν τις εξετάσουμε στο επίπεδο των μεσανατολικών χωρών... βράσε όρυζα. Επειδή δεν έχει υπάρξει η τριβή μεταξύ των λαών αυτών σε πλαίσια Δημοκρατίας με κρατικούς και διακρατικούς οργανισμούς και υπαρκτή διεθνή διαιτησία, το μίσος μεταξύ τους είναι ισχυρό, ενώ για τους τους άπιστους θανατηφόρο. Μακάρι ρε πούστη μου να ήταν πραγματικό το ενδιαφέρον των ηγετών της δύσης και της ανατολής για την εισαγωγή της Δημοκρατίας στην παραπάνω κατάσταση, είμαι σίγουρος ότι θα λείανε τις διαφορές αλλά φευ, είπαμε ότι δεν παίζει κάτι τέτοιο. Υπάρχει βέβαια και ο παράγοντας των εμιράτωνε, που δυσκολεύουν περαιτέρω το ζήτημα.
Βιβλιογραφίες επί βιβλιογραφιών έχουν γραφτεί για το μεσανατολικό και την αραβική άνοιξη, είναι ίσως τα σημαντικότερα θέματα προς μελέτη για τους επιστήμονες της εξωτερικής πολιτικής και διπλωματίας. Από πού να τα πιάσει και από πού να τα αφήσει κανείς. Στο μόνο που υπάρχει καθολική συμφωνία είναι στο ότι είναι μία ατελείωτη ανθρώπινη τραγωδία.



